Showing posts with label Filipino sa Ikatlong Baitang. Show all posts
Showing posts with label Filipino sa Ikatlong Baitang. Show all posts

Mga Pang-abay: Pamaraan at Pamanahon



Ang pang-abay na pamanahon ay tumutukoy sa mga salitang nagsasaad kung kailan nangyari ang isang kilos.

Halimbawa: bukas, ngayon, tuwing umaga 

1. Nagtanim ng palay ang mga magsasaka noong isang linggo.

2. Humiram kami ng mga aklat sa silid-aklatan kahapon. 

3. Tuwing hapon kami nag-eehersisyo sa parke 



Ang pang-abay na pamaraan ay tumutukoy sa mga salitang nagsasaad kung paano ginawa ang isang kilos.

Halimbawa: mahina, mahimbing, mabagal 

1. Tahimik na nagbabasa Rina sa sala.

2. Mabilis na tumakbo ang tigre para habulin ang usa.

3. Mahimbing na natulog si nanay.




Mga Bahagi ng Liham

Layunin: Natutukoy ang mga bahagi ng liham.







1. Pamuhatan 
Ang parte na ito ay tumutukoy kung saan nanggaling ang sulat at kailan ito isinulat.

2. Bating Panimula
Ang bahagi na ito ay nagsasaad kung ano ang pangalan ng sinusulatan.

3. Katawan ng Liham
Ang parte na ito ay napapakita kung ano ang mensahe ng liham.

4. Bating Pangwakas
Isinasaad sa bahaging ito ang huling pagbati ng sumulat o ang relasyon ng taong sumulat sa sinusulatan.

5. Lagda

Ang bahagi na ito ang nagsasaad ng pangalan at lagda  kung sino ang sumulat.



Pagsasanay

Mga Pagsasanay sa Pagpapakilala sa Sarili






Ang pagpapakilala sa sarili ay isa sa mga pinakamahalagang kakayahan na dapat matutunan ng isang bata.  


Mga karaniwang tanong sa pagpapakilala sa sarili 

Anong pangalan mo?
Ilang taon ka na?
Saan ka nakatira?
Sinu-sino ang mga magulang mo?
Saan ka nag-aaral?
Ano ang pangalan ng paaralan mo?
Sino ang iyong guro?
Nasa anong baitang ka na?


Mga Pagsasanay

   Gawain

Palabunutan

   Kagamitan: 

     isang maliit na kahon o lalagyan,  mga tanong na nakasulat sa mahahabang piraso na papel, 

     Gupitin ang mga mahahabang piraso ng papel at itupi ang bawat isa at ilagay sa maliit na kahon.



Sa gawaing ito, maaaring dalawang bata ang maghalinhinan sa pagsagot ng mga tanong. 

1.      Bubunot ang unang bata ng isang papel. 
2.      Babasahin niya ang tanong sa ikalawang bata na sasagot sa tanong. 
3.      Pagkatapos sagutin ng ikalawang bata ang tanong, bubunot siya ng tanong sa kahon at babasahin ito sa unang bata. 
4.      Maghalinhinan ang dalawang bata sa pagsagot hanggang masagot nila ang lahat ng tanong. 


  Graphic Organizer

Panuto: Idikit sa gitnang bilog ang iyong larawan. Isulat ang bawat detalye tungkol sa iyong sarili sa bawat bilog na nakapalibot sa iyong larawan.




  

  Worksheets

A. Sagutin ang bawat tanong. Isulat ang iyong sagot sa patlang. 

Anong pangalan mo?
_____________________________________________________________
Ilang taon ka na?
_____________________________________________________________
Saan ka nakatira?
_____________________________________________________________
Sinu-sino ang mga magulang mo?
_____________________________________________________________
Saan ka nag-aaral?
_____________________________________________________________
Nasa anong baitang ka na?
_____________________________________________________________
Sino ang iyong guro?
_____________________________________________________________

B. Panuto:Pagtambalin ang Hanay A sa Hanay B. Isulat ang titik ng iyong sagot sa patlang.

Hanay A

________1.        Anong pangalan mo?
________2.        Ilang taon ka na?
________3.        Saan ka nakatira?
________4.        Sinu-sino ang mga magulang mo?
________5.        Saan ka nag-aaral?
________6.        Nasa anong baitang ka na?
________7.        Sino ang iyong guro

Hanay B

a.    Ako si Liway Cruz.
b.    Ako ay 6 na taong gulang.
c.    Nakatira ako sa 8 Daang Salvador, Diliman,  Lungsod ng Quezon.
d.    Sina Norma at Rico Cruz ang mga magulang ko.
e.    Sa Mababang Paaralan ng Lapu-Lapu ako nag-aaral.
f.      Ako ay nasa unang baitang.
g.    Si Gng. Ana Santos ang aking guro.

B. Kumpletuhin ang bawat pangungusap.
1. Ako si ________________________________________________________________.
2. Ako ay ________ taong gulang.
3. Ang aking mga magulang ay sina ___________________________________
_______________________________________________________________.
4. Sa _______________________________________________ ako nag-aaral.
5. Ako ay nasa _______________________.


Maaaring i-download ang mga PDF Files ng mga pagsasanay.

I-click lang po ito:
Mga Pagsasanay sa Pagpapakilala sa Sarili




Mga Batayan: 




     Batac, Leticia B. and Nida A. Cruz.Daluyan Batayan at Sanayang Aklat sa Wika at Pagbasa Filipino. Quezon City:Rex Bookstore, 2010

Ang Apat na Uri ng Pangungusap



    Kung ang grupo ng pinagsama-samang mga salita ay may mensahe o diwa, tinawawag natin itong pangungusap.

   Ang pangungusap ay may apat ng uri: pasalaysay, patanong, pakiusap o pautos, at padamdam.


Pasalaysay

   Kung ang pangungusap ay naglalarawan o nagku-kwento tungkol sa isa o mga pangngalan, ito ay pangungususap na pasalaysay. Nagtatapos ito sa tuldok (.).

  Halimbawa:

   Ang mga kendi ay nasa ibabaw ng mesa.
   Sina Judy at Benji ay namamasyal sa parke.
   Umulan nang malakas kagabi.

Patanong

   Kung ang pangungusap ay may tinatanong tungkol sa isang bagay. Nagtatapos ito sa tandang pananong (?).

   Halimbawa:

   Nasaan ang mga kendi?
   Sinu-sino ang namamasyal sa parke?
   Kailan umulan nang malakas?


Pakiusap o Pautos

   Kung tayo ay nakikiusap o nagbibigay ng utos sa isang tao upang gawin ang isang bagay, ginagamit natin ang mga pangungusap na pakiusap o pautos. Nagsisimula ito sa isang pandiwa o salitang-kilos at nagtatapos sa tuldok (.).

   Halimbawa:

   Kunin mo ang mga kendi sa mesa.
   Halika na at pumunta na tayo sa parke.
  Pakisara ng bintana dahil umuulan nang malakas.

Padamdam

     Kung ang pangungusap ay nagpapakita ng damdamin, ito ay pangungusap na padamdam. Ginagamit natin ang pangungusap na ito tuwing tayo ay galit, masaya, malungkot, o takot. Nagtatapos ito sa tandang padamdam (!).

   Halimbawa:

   Takbo!
   Aray! Naapakan mo ang paa ko.
  Yehey!

Pagsasanay

Isulat sa patlang ang S kung ang pangungusap ay isang pasalaysay, T kung patanong, U kung pakiusap o pautos, o D kung padamdam.

_____1. Ang Pilipinas ay binubuo ng mahigit 7,000 na pulo.
_____2. Kay ganda ng mga hardin!
_____3. Bumili ka ng mangga sa palengke.
_____4. Saan makikita ang pinakamataas na bulkan sa Pilipinas?
_____5. Si Dr. Jose Rizal ang ating pambansang bayani.
_____6. Tulong!
_____7.  Pakiabot ng baso.
_____8.  Kumuha ka ng papel at lapis.
_____9.  Sinu-sino ang maghahatid ng pagkain kay Lola?
_____10. Nagniningning ang mga bituin sa langit.

Mga Salitang Pangngalan




Ano ang pangngalan?
Ang pangngalan ay ngalan ng tao, hayop, bagay, pook, o pangyayari. 


Mga Halimbawa:

tao
abogado,ate, ale,Ana,  barbero, bata,  kartero, dentista, Dennis, guro, Glenda, inhenyero,  Juan, lolo,  mananahi,  pulis, tatay

hayop
aso,baboy, daga, ibon,  kalabaw, kuneho, langgam, palaka, paniki,  pusa, Tagpi, 

bagay
aklat, bahay, bulaklak, cellphone,  kahon, iPad, Mongol, sapatos, 

pook
bahay, NCCC Mall, hardin, ilog, Laguna de Bay, palayan, paaralan, zoo

pangyayari
kaarawan, Bagong Taon, Pasko, pista


Salungguhitan ang pangngalan o mga pangngalan sa bawat pangungusap. 

  1. Ang mga ibon ay lumilipad. 
  2. Saan nakatira si Norma?
  3. Tagpi, halika rito!
  4. Naputol ang lapis. 
  5. Ibinigay ko sa kanya ang papel. 
  6. Umupo sila sa ilalim ng puno. 
  7. Dumalo kami sa pista ng San Nicholas. 
  8. Si nanay ay bumili ng saging sa palengke. 
  9. Nanonood ng palabas sa telebisyon ang mga bata. 
  10. Ang Pasko ay ipinagdiriwang tuwing Disyembre. 







Mga Sagot: ibon, Norma, Tagpi, lapis, papel, puno, pista, San Nicholas, nanay, saging, palengke, palabas, telebisyon, bata, Pasko, Disyembre








Pagsunod sa mga Panuto

           Narito ang iilang pagsasanay sa pagsunod sa mga panuto.
           Ang mga kailangang kagamitan ay lapis, papel, pangkulay, at ruler.

A. Gawin ang bawat panuto.


1. Gumuhit ng isang malaking kahon.
2. Gumuhit ng isang bahay sa gitna ng kahon.
3. Gumuhit ng isang kahoy sa bandang kanan ng bahay.
4. Gumuhit ng araw at mga ulap sa ibabaw ng bahay at puno.
5. Kulayan ang larawang ginawa.


B. Sundin ang mga panuto.


1. Gumuhit ng bilog sa gitna ng papel.
2. Isulat ang buo mong pangalan sa loob ng bilog.
3. Salungguhitan ang iyong apelyido.
4. Isulat ang iyong palayaw sa ibaba ng iyong buong pangalan.
5. Kahunan ang iyong palayaw.


C. Sundin ang bawat panuto.


1. Ano ang paborito mong pagkain? Isulat sa patlang.  _________________
2. Bilugan ang salitang tumutukoy sa pangalan ng buwan. Lunes    Linggo   Mayo  Sabado
3. Salungguhitan ang pangalan ng isang bulaklak. rosas  bahay  ilaw   upuan
4. Isulat ang kasunod na bilang. 9 10 11 ____
5.  Anong titik ang kasunod ng titik S? Isulat sa patlang. _________

Ang mga Magagalang na Salita sa Pakikipag-usap




Narito ang iilan sa mga magagalang na salita na ginagamit natin sa pakikipag-usap.

Magandang umaga. 
Magandang tanghali.
Magandang hapon.
Magandang gabi.

Salamat.
Walang anuman. 
Hindi ko sinasadya. 


Maari ba
- Maari bang pahiram ng aklat mo?
- Maari bang samahan mo ako sa palengke?
- Maari bang pumunta sa palaruan ngayon?

po at opo
- Sa inyo po ba itong aklat?
- Opo, Inay. 
- Magandang umaga po. 

paki-
- Pakikuha po ng baso. 
- Pakibigay po ito kay Dennis. 
- Pakiabot po ng kanin. 

Ano ang sasabihin mo?

1. Binigyan ka ng laruan ng ninang mo.
2. Bumisita ang lola mo isang hapon.
3. Tinanong ka ng nanay mo kung nagawa mo na ba ang iyong takdang-aralin.
4. Isang tanghali, kumakain ka sa kantina at dumaan ang iyong guro.
5. Naglalakad ka nang mablilis papuntang silid-aralan, nabangga mo ang isang mag-aaral.



 



Ang Simuno at Panaguri




Ang simuno ang panaguri ay ang mga bahagi ng isang pangungusap. 

Simuno

Ang simuno ang siyang nagsasabi kung ano o sino ang pinag-uusapan sa pangungusap. Ito ang paksa ng pangungusap. 

Halimbawa:

1.Ang mga lobo ay makukulay.

             Ano ang makukulay? Ang mga lobo

2.Si Martha ay naghuhugas ng pinggan.

             Sino ang naghuhugas ng pinggan? Si Martha

3. Nagtatanim ng palay sina Lukas at Tonyo.
             Sinu-sino ang mga nagtatanim ng palay? Sina Lukas at Tonyo

Panaguri

Nagsasabi tungkol sa simuno o paksa ang panaguri. 

1.Ang mga lobo ay makukulay.

             Ano ang sinasabi tungkol sa mga lobo? makukulay

2.Si Martha ay naghuhugas ng pinggan.

             Ano ang sinasabi tungkol kay Martha? naghuhugas ng pinggan. 

3. Nagtatanim ng palay sina Lukas at Tonyo.
             Ano ang ginagawa nina Lukas at Tonyo? Sina Lukas at Tonyo


A. Panuto: Tukuyin kung nasalungguhitan ay simuno o panaguri. 

  1. Ang chef ay nagluluto ng adobo. 
  2. Maliligo kami sa ilog. 
  3. Ang mga itlong ng pugo ay maliliit
  4. Malamig ang panahon
  5. Ang Pilipinas ay binubuo ng maraming isla. 
  6. Mahina ang huni ng maya. 
  7. Si Ana ay isang mananahi. 
  8. Nagbibigay ng regalo ang mga ninong at ninang tuwing Pasko.
  9. Siya ay isang mang-aawit. 
  10. Napahanga ang mga tao sa proyekto ni Christian. 






Ang mga Lipon ng mga Salita: Parirala o Pangungusap

     Araw-araw, gumagamit tayo ng mga lipon ng mga salita sa pakikipag-usap or pakikipagtalastasan.

     Ang mga lipon ng mga salita ay nahahati sa dalawa: parirala at pangungusap.

     Ano ang parirala?

     Ang parirala ay binubuo ng mga salita ngunit ito ay walang kumpletong mensahe.

Halimbawa: ang mga bibe

     Ang tanong, ano ang sinasabi nito tungkol sa bibe?

    Hindi natin mawari kung ano ang tinutukoy ng pariralang ito tungkol sa bibe.

    Kung ang grupo ng mga salita ay walang buong diwa, ito ay isang parirala.

     Ano ang pangungusap?

     Ang pangungusap ay grupo ng mga salita na buo ang mensahe.

    Halimbawa: Ang mga bibe ay nasa batis. 

     Ang tanong, ano ang sinasabi ng pangungusap tungkol sa bibe? Sila ay nasa batis. 

    Anu-ano ang nasa batis? Ang mga bibe.

    Kung mapapansin ninyo may mga sagot sa dalawang katanungan. Ipinapakita nito na ang pangungusap ay lipon ng mga salita na may buong diwa. 


Mga Pagsasanay

Sabihin kung ang bawat lipon ng mga salita ay parirala ba o pangungusap. 

1. ang mga bata 

2. ang bola 

3. Ang lola ay nagluluto sa kusina. 

4. Si Nida ay namamalengke. 

5. sina Luis at Tanya

6. Naglinis sila ng bahay. 

7. ay mabait

8. gumuguhit sa papel

9. Takbo!

10. Magkano ang isang mansanas?

Ang mga lipon ng mga salita sa mga bilang 1, 2, 5, 7, 8 ay mga parirala. Ang mga pangungusap ay may buong diwa, nagsisimula sa malaking titik, at nagtatapos sa mga bantas na . , ! ?.